ശ്രീരംഗം ക്ഷേത്രത്തിലേക്ക് സുസ്വാഗതം.

Sri Ranganatha Swamy Temple, Srirangam

  • ഉത്സവങ്ങൾ

ജ്യേഷ്ഠാഭിഷേകം

തമിഴ് മാസമായ ആണിയിൽ (ജൂൺ-ജൂലൈ) കുന്നുകൂടിയ മാലിന്യങ്ങളിൽ നിന്നും മോചിതമാകുന്നതിനായി ആഘോഷിക്കുന്നു. ആ ദിവസം ശ്രീകോവിൽ വൃത്തിയാക്കിയശേഷം ക്ഷേത്രത്തിൽ തന്നെ പ്രത്യേകമായി തയ്യാറാക്കുന്ന ഔഷധസസ്യങ്ങളിൽ നിന്നുമുള്ള എണ്ണ പെരിയ പെരുമാളിന്റെ വിഗ്രഹത്തിൽ പുരട്ടുന്നു. നംപെരുമാൾ, ദേവി, സ്വർണ്ണ തളികകൾ (തമിഴിൽ കവചം അല്ലെങ്കിൽ അങ്കിൽ) എന്നിവ സ്വർണ്ണപ്പണിക്കാരൻ ആണ് വൃത്തിയാക്കുന്നത്. ക്ഷേത്രത്തിലെ പുരോഹിതന്മാരും, ഭക്തന്മാരും കാവേരി നദിയിലെത്തി സ്വർണ്ണം വെള്ളി എന്നിവകൊണ്ടുണ്ടാക്കിയ കുടങ്ങളിൽ കാവേരിജലം നിറയ്ക്കുന്നു. സ്വർണ്ണക്കുടം കൊണ്ടുവരുന്നത് ആനയുടെ പുറത്താണ്. ഈ സ്വർണ്ണക്കുടം 1734 ൽ വിജയനഗര ചൊക്കനായകർ സംഭാവന നൽകിയതാണ്. ഇടയ്ക്ക് ഇത് ചില കൊള്ളക്കാർ കവർന്നെടുത്തുവെങ്കിലും, ഈശ്വരകാരുണ്യം കൊണ്ട് തിരികെ ലഭിക്കുകയായിരുന്നു. ഇതിനെ കുറിച്ച് തെലുങ്കു ഭാഷയിൽ ഈ കുടത്തിനു പുറത്ത് കൊത്തി വച്ചിട്ടുണ്ട്. കൂടുതൽ വെള്ളിപ്പാത്രങ്ങളും, കാവേരിജലം എടുക്കുന്നതിനായി ക്ഷേത്രത്തിൽ നിന്നും കൊണ്ടുവരുന്നു. കാവേരിയിൽ നിന്നും തിരികെ ക്ഷേത്രത്തിലേക്ക് പോകുന്നത് വേദമന്ത്രങ്ങൾ ജപിച്ചുകൊണ്ടാണ്. പിന്നീട് ഈ കുടങ്ങൾ പടിഞ്ഞാറെ നടയിൽ വയ്ക്കുകയും വിഗ്രഹങ്ങളിൽ “തിരുവെണ്ണിലാ പ്രഹരം” എന്ന ചടങ്ങ് നടത്തുകയും ചെയ്യുന്നു. സ്വർണ്ണ കവചങ്ങൾ പ്രതിമകളിൽ നിന്നും മാറ്റുകയും ജീർസ്വാമി, വധൂള ദേശികർ സ്വാമി എന്നിവർക്ക് കൈമാറുകയും ചെയ്യുന്നു. പിന്നീട് സ്വർണ്ണപ്പണിക്കാരൻ ഈ കവചങ്ങൾ വൃത്തിയാക്കുന്നു. പൊതുദർശനത്തിനു ശേഷം വൈകുന്നേരത്തോടുകൂടി വീണ്ടും ഈ കവചങ്ങൾ വിഗ്രഹത്തിൽ ചേർത്തുവയ്ക്കുന്നു.

1

പവിത്രോൽസവം

തമിഴ് മാസമായ ആണിയിൽ (ഓഗസ്ത്/സെപ്തംബർ) ആഘോഷിക്കുന്നു. സ്വാമി ധരിച്ചിരിക്കുന്ന പൂണൂലിനു സമർപ്പിച്ചുകൊണ്ടും, ദിവസേന നടക്കുന്ന പൂജാദികളുടെ കളങ്കം തീർക്കുന്നതിനുമായാണ് ഈ ആഘോഷം. ആദ്യ ദിവസം 365 പ്രാവശ്യം യാഗശാലയിൽ ഉൽസവർക്കായി തിരുവാരധനം നടത്തുകയും, രണ്ടാം ദിവസം ശ്രീകോവിലിൽ വച്ച് എല്ലാദേവതകൾക്കുമായി 1008 പ്രാവശ്യം തിരുവാരധനം നടത്തുകയും എല്ലാ ദേവതകളെയും പൂണൂലിൽ ബന്ധിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. ഇതിനെ ബൂകാണ്ഡി സേവ (അംഗോപാംഗ സേവ) എന്നും അറിയപ്പെടുന്നു. ഈ ഉൽസവത്തോടെ, ഭഗവാനു വേണ്ടി നടത്തുന്ന ദൈനംദിന പൂജകളുടെ കളങ്കങ്ങളെല്ലാം തന്നെ ശരിപ്പെടുത്തുന്നതിനു വേണ്ടിയാണ്. ഈ ഉൽസവം പവിത്ര മണ്ഡപം എന്നുകൂടി പേരുള്ള ചേരനായ് വേന്ദ്രൻ മണ്ഡപത്തിൽ വച്ച് നടത്തുന്നു. ഈ മണ്ഡപം സ്ഥാപിച്ചത് ജാദവർമ്മ സുന്ദരപാണ്ഡ്യനാണ്. മുസ്ലീം ആക്രമണങ്ങൾക്കു ശേഷം പ്രഭുവും, ദേവിയും 60 വർഷങ്ങൾക്കു ശേഷം 1371ലാണ് പ്രവേശിച്ചത്. ശ്രീകോവിലിലെ എല്ലാ ദേവിമാരെയും ഈ മണ്ഡപത്തിൽ എഴുന്നെള്ളിക്കുന്നു. ഈ ചടങ്ങ് ആദ്യമായി നടത്തിയത് ബ്രഹ്മാവാണ് എന്നു വിശ്വസിക്കുന്നു. ഈ ഉൽസവത്തിന്റെ ഭാഗമായി വിശുദ്ധ ചരടായ പൂണൂൽ (പവിത്രം) എല്ലാ വിഗ്രഹങ്ങളെയും അണിയിക്കുന്നു.

ശ്രീ ജയന്തി

ശ്രീ രംഗനാഥസ്വാമി ക്ഷേത്രത്തിനുള്ളിലുള്ള എല്ലാ ശ്രീകൃഷ്ണ ക്ഷേത്രങ്ങളിലും ഭഗവാൻ കൃഷ്ണന്റെ ജന്മദിനം ആഘോഷിക്കുന്നു. പ്രത്യേകിച്ച് കിളിമണ്ഡപം കൃഷ്ണക്ഷേത്രത്തിൽ കൃഷ്ണ വിഗ്രഹവും, കൃഷ്ണനെ മാതാപിതാക്കളായ നന്ദഗോപൻ, യശോദ എന്നിവരുടെയും, രോഹിണിയുടെയും വിഗ്രഹങ്ങളും ക്ഷേത്രത്തിനഭിമുഖമായി എഴുന്നെള്ളിക്കുന്നു. ഇവയിൽ പുണ്യാഹം തളിക്കുന്നു. നാല് ചിത്ര തെരുവുകളിലും കൃഷ്ണ നൻപെരുമാൾ പ്രദക്ഷിണം വയ്ക്കുന്നു. ഈ ചടങ്ങിനോടനുബന്ധിച്ച് നൻപെരുമാൾ ശ്രീ പണ്ഡാരം സന്ദർശിക്കുന്നു. അവിടെ നൻപെരുമാളിന് തിരുമഞ്ജനം നടത്തുന്നു.

ഊഞ്ഞാൽ

തമിഴ് മാസമായ അൽപ്പശി (ഒക്ടോബർ-നവംബർ) മാസത്തിൽ നടക്കുന്ന ഈ ഉൽസവം ഊഞ്ഞാൽ ദോഷങ്ങൾ അകറ്റുന്നതിനായി ആഘോഷിക്കുന്നു. ഈ ആഘോഷം ഡോളോൽസവം എന്നും അറിയപ്പെടുന്നു. ഈ ഉൽസവം 1489ൽ കാന്താദൈ രാമാനുജർ എന്ന വ്യക്തിയാണ് ആരംഭിച്ചത്. ഇപ്പോൾ ഇത് 9 ദിവസങ്ങളിലായി ആഘോഷിച്ചുവരുന്നു. ഈ ഉൽസവത്തിന്റെ ഒന്നാം ദിവസവും, ഏഴാം ദിവസവും ഭഗവാൻ ദേവിയോടൊപ്പം ഊഞ്ഞാലിൽ എഴുന്നെള്ളുന്നു. മറ്റുദിവസങ്ങളിൽ ഭഗവാൻ മാത്രം ഊഞ്ഞാലിൽ എഴുന്നെള്ളുന്നു. ഭഗവാന്റെ സാന്നിദ്ധ്യത്തിൽ ആരയാർ എല്ലാദിവസവും ഗീതങ്ങൾ ആലപിക്കുന്നു. ഉൽസവത്തിന്റെ അവസാന ദിവസം ഭഗവാൻ ചന്ദ്രപുഷ്കരണി സന്ദർശിക്കുകയും തീർത്ഥാവരി ആചരിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. ഇതിനുശേഷം നൻപെരുമാൾ ഊഞ്ഞാൽ മണ്ഡപത്തിൽ എഴുന്നെള്ളുന്നു. ഇവിടെ തിരുമഞ്ജനം നടത്തുന്നു. രാത്രിയിൽ ഭഗവാൻ തിരികെ ശ്രീകോവിലിലേക്ക് മടങ്ങുന്നു. ഈ ഊഞ്ഞാൽ ഉൽസവം ഏകാദശിയ്ക്ക് എട്ടു ദിവസം മുൻപായി അൽപ്പശി മാസത്തിലെ അമാവാസി സമയത്താണ് കൊടിയേറുന്നത്. ഇതിന്റെ അവസാന ദിവസം ഏകാദശിയായി വരുന്നു.

കൈശിക ഏകാദശി.

ഈ ഉത്സവം ഏകാദശിക്ക് 30 ദിവസം മുൻപ് ആഘോഷിക്കുന്നു. ഭഗവാൻ ശന്തന മണ്ഡപത്തിൽ എഴുന്നെള്ളുകയും, തിരുമഞ്ജനം നടക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. വൈകുന്നേരത്തോടെ ഭഗവാൻ തിരികെ ശ്രീകോവിലിലേക്ക് എഴുന്നെള്ളുന്നു. വീണ്ടും രാത്രിയോടെ ഭഗവാൻ അർജ്ജുന മണ്ഡപത്തിൽ എഴുന്നെള്ളുന്നു. ഇവിടെ 365 വിധം പൂജകൾ നടക്കുന്നു. 365 ഉടയാടകൾ ഭഗവാനെ അണിയിക്കുന്നു. കൈശികപുരാണം പാരയണം ചെയ്യുന്നത് അർദ്ധരാത്രിയിലാണ്. ശ്രീകോവിലിലേക്ക് ഭഗവാൻ മടങ്ങുമ്പോൾ പച്ചക്കർപ്പൂരം തളിക്കുകയും, അതിനുശേഷം ശ്രീകോവിലിലേക്ക് എഴുന്നെള്ളിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു.

ഏകാദശി

തമിഴ് മാസമായ മാർകഴിയിൽ (ഡിസംബർ -ജനുവരി) 21 പൂർണ്ണ ദിവസങ്ങളിലായി ആഘോഷിച്ചുവരുന്ന ഏറ്റവും പ്രധാനപ്പെട്ട ഉൽസവമാണ് ഏകാദശി. ഇതിനെ പത്തുവീതം വരുന്ന പകൽ പത്ത്, രാ പത്ത് എന്ന് രണ്ടു ഭാഗങ്ങളായി തരം തിരിച്ച് എല്ലാ വിധ ആഢംബരങ്ങളോടും, ഘോഷയാത്രയോടും മറ്റും കൊണ്ടാടപ്പെടുന്നു. ഏകാദശി ദിവസത്തിൽ വിശിഷ്ടങ്ങളായ ഉടയാടകൾ അണിഞ്ഞ് ഭഗവാൻ രംഗനാഥൻ അതിഗംഭീരമായ ഘോഷയാത്രയുടെ അകമ്പടിയോടെ, ഇന്ത്യയ്ക്ക് അകത്തും പുറത്തുമുള്ള ഭക്ത ലക്ഷങ്ങളെ ആനന്ദപുളകിതരാക്കിക്കൊണ്ട് ആയിരം തൂണുകളുള്ള മണ്ഡപത്തിലേക്ക് എഴുന്നെള്ളുന്നു. ഈ ക്ഷേത്രത്തിൽ നടക്കുന്ന എല്ലാ ഉൽസവങ്ങളിലും വച്ച് ഏറ്റവും പധാനപ്പെട്ട ഒരു സന്ദർഭമാണ് ഈ ദിവസത്തെ ചടങ്ങ്. ശ്രീ രംഗനാഥൻ ഒരു ചക്രവർത്തിയായി സങ്കൽപ്പിക്കപ്പെടുകയും, ശ്രീ രംഗരാജൻ എന്ന് വിശേഷിപ്പിക്കപ്പെടുകയും ചെയ്യുന്നു. അദ്ദേഹം തന്റെ വിശിഷ്ട ദർബാർ സ്വതവെ അതിവിശാലമായതും ഉൽസവത്തിനു വേണ്ടി പ്രത്യേകമായി വിസ്തൃതി കൂട്ടി കൂടുതൽ വിശാലമാക്കി അലങ്കരിക്കുകയും ചെയ്തിട്ടുള്ള ആ തളത്തിൽ വച്ച് നടത്തുന്നു. പകൽ സമയം മുഴുവനും ഈ ദിവസം നാലായിര പ്രബന്ധപാരായണം നടക്കുന്നു. ഭഗവാൻ രാത്രിയിൽ വളരെ വൈകി മാത്രമാണ് തിരികെ ക്ഷേത്രത്തിനുള്ളിലേക്ക് എഴുന്നെള്ളുന്നത്. ആയിരക്കണക്കിനു വരുന്ന ഭക്തജനങ്ങൾ പ്രഭാതം മുതൽ ഇടതടവില്ലാതെ ക്ഷേത്രത്തിലേക്ക് പ്രവഹിച്ചുകൊണ്ടിരിക്കും. അഖണ്ഡനാമാർച്ചന നടത്തുന്ന ഭക്തന്മാരുടെ സംഘങ്ങൾ ദിവസം മുഴുവനും ഉപവാസം അനുഷ്ഠിക്കുകയും, രാത്രി മുഴുവൻ ഉറങ്ങാതെ കൊട്ടിനും മേളത്തിനും ഒപ്പിച്ച് പാടുകയും ആനന്ദ നൃത്തം ചവിട്ടുകയും ചെയ്യുന്നു. വാസ്തവത്തിൽ ഇത് ഈശ്വരന്മാർ കാണുന്നതിനു വേണ്ടിയാണ് ചെയ്യുന്നത്. ഇത് തീർച്ചയായും ഭൂമിയിലെ സ്വർഗ്ഗം തന്നെയാണ് !

വിരുപ്പൻ (ചിത്തിര തേര്)

തമിഴ് മാസമായ പൈങ്കുനിയിൽ (മാർച്ച്-ഏപ്രിൽ) തൊഴിൽപരമായ കളങ്കങ്ങൾ ഇല്ലാതാക്കുന്നതിനുവേണ്ടി ആഘോഷിക്കുന്ന പ്രൗഢ ഗംഭീരമായ ഉൽസവമാണ് വിരുപ്പൻ. വിജയനഗര സാമ്രാജ്യത്തിൽ വിരുപ്പണ്ണ ഉദയാർ എന്ന ചക്രവർത്തിയാണ് ചിത്തിര ഉൽസവം 1383ൽ ആരംഭിച്ചത്. മുസ്ലീം ആക്രമണങ്ങൾക്കുശേഷം രംഗനാഥസ്വാമിയുടെ പുന:പ്രതിഷ്ഠ നടന്നത് 1371ലാണ് (വൈകാശി മാസത്തിന്റെ പതിനേഴാം ദിവസം). അക്കാലത്ത് ക്ഷേത്രം വളരെ ജീർണ്ണിച്ച അവസ്ഥയിലായിരുന്നു. 1377ൽ വിരുപ്പണ്ണൻ എന്ന രാജാവ് 17000 സ്വർണ്ണ നാണയങ്ങൾ ക്ഷേത്ര പുനരുദ്ധാരണത്തിനു വേണ്ടി സംഭാവന ചെയ്തു. ഈ പുനരുദ്ധാരണത്തിനു ശേഷം 1383ൽ ചിത്തിര ഉൽസവം 60 വർഷങ്ങൾക്ക് ശേഷം വീണ്ടും ആഘോഷിക്കാൻ ആരംഭിച്ചു. ഇതുകൂടാതെ വിരുപ്പണ്ണൻ എന്ന രാജാവ് ക്ഷേത്രട്ടിന്റെ ക്ഷേമത്തിനായി 52 ഗ്രാമങ്ങൾ കൂടി നൽകുകയുണ്ടായി. 1383ലെ ചിത്തിര ഉൽസവം നടക്കുമ്പോൾ ധാരാളം ഗ്രാമവാസികൾ ഉൽസവം ആഘോഷിക്കാനായി ശ്രീരംഗത്ത് തടിച്ചുകൂടി. ഇന്നും ഉൽസവാഘോഷങ്ങളുടെ 8, 9 ദിവസങ്ങൾ ഗ്രാമവാസികൾ വളരെ നന്നായി ആഘോഷിക്കുന്നു. ഗ്രാമവാസികൾ ഈ ഉൽസവക്കാലത്ത് ക്ഷേത്രത്തിലേക്ക് കന്നുകാലികളെയും, ധാന്യങ്ങളും മറ്റും ധാരാളമായി സംഭാവന ചെയ്തുവരുന്നു. ഈ ഉൽസവം ആരംഭിക്കുന്നത് രേവതി നക്ഷത്രത്തിനു് 8 ദിവസം മുൻപാണ്. ചിത്തിര രഥോൽസവം ആ ദിവസം ആഘോഷിക്കുന്നു.

അങ്കുരാർപ്പണം (വിത്തു മുളപ്പിക്കൽ)

തായർ സന്നതിയിലേക്ക് വിശ്വക്സേനനെയും, (പ്രഭുവിന്റെ സേനാനായകൻ), ആഞ്ജനേയനെയും പുരോഹിതന്മാർക്കൊപ്പം ആനയിക്കുന്നു. അവർ വില്വ വൃക്ഷത്തിനു താഴെ പൂജകൾ ചെയ്യുകയും, ചില പുരോഹിതന്മാർ നദീതടത്തിൽ ചെന്ന് ‘ഭൂസൂക്തം അടങ്ങിയ മണ്ണ് എടുത്തുകൊണ്ടുവരികയും ചെയ്യുന്നു. ഈ രണ്ട് മണ്ണും ചേർത്ത് കുഴച്ച് കുടങ്ങളിൽ നിറയ്ക്കുന്നു. ഈ കുടങ്ങളിലാണ് വിത്തുകൾ പാകുന്നത്. പിന്നീട് ഇത് യാഗശാലയിൽ സൂക്ഷിക്കുന്നു. കുറച്ചു ദിവസങ്ങൾക്കകം ഇവ മുളച്ച് പൊങ്ങുന്നു.

നഗരശോധന (തെരുവ് പരിശോധന)

വിശ്വക്സേനനെ നാല് ചിത്തിര തെരുവുകളിലേക്കും ആനയിക്കുന്നു. അദ്ദേഹം പ്രഭു ഈ തെരുവുകളിലേക്ക് എഴുന്നെള്ളുന്നതിനു മുൻപുതന്നെ നാല് തെരുവുകളും സൂക്ഷ്മമായി പരിശോധിക്കുന്നു.ഈ പരിശോധന നടത്തുന്നത് പ്രഭുവിന് അപ്രിയമായതൊന്നും ഉണ്ടാവാതിരിക്കുന്നതിനുവേണ്ടിയാണ്. ഇതിനെ നഗരശോധന എന്ന് വിളിക്കുന്നു.

ഒന്നാം ദിവസം (കൊടിയേറ്റം)

ആദ്യദിവസം, അതിരാവിലെ കൊടിക്കൂറ (ഇത് ക്യാൻവാസ് തുണിയിൽ ഗരുഡന്റെ ചിത്രത്തോടു കൂടിയതാണ്) ചിത്തിര തെരുവുകളിലേക്ക് കൊണ്ടുവരുന്നു. പിന്നീട് സ്വാമിയുടെ സാന്നിദ്ധ്യത്തിൽ ഇത് ഉയർത്തുന്നതോടെ ഉൽസവാഘോഷങ്ങൾക്ക് തുടക്കമാവുകയായി. കൊടിയേറ്റിനു ശേഷം പ്രഭുവിനെ കണ്ണാടി മാളികയിലേക്ക് എഴുന്നെള്ളിക്കുന്നു. (പൊതു ദർശനം ഉൽസവത്തിന്റെ ഒന്നും ഏഴും ദിവസങ്ങളിൽ മാത്രമേ ലഭിക്കുകയുള്ളൂ). വൈകുന്നേരം ഉബയാഞ്ചിയാർ, പ്രഭുവിനെ ചിത്തിര തെരുവുകളിലേക്ക് എഴുന്നെള്ളിക്കുന്നു. പ്രഭുവിന്റെ സാന്നിദ്ധ്യത്തിൽ പൊയ്കയ് ആൽവാർ ഗീതങ്ങൾ ആലപിക്കുന്നു.

രണ്ടാം ദിവസം

നൻപെരുമാളിനെ പല്ലക്കിൽ ചിത്തിര തെരുവുകൾ നാലിലേക്കും എഴുന്നെള്ളിക്കുന്നു. അതേ ദിവസം വൈകുന്നേരത്തോടെ നൻപെരുമാൾ കൽപ്പകവൃക്ഷ വാഹത്തിൽ (ആഗ്രഹ വരപ്രദായിനിയായ മരം) നാല് ചിത്തിര തെരുവുകളിലേക്കും എഴുന്നെള്ളുന്നു. ഭഗവാന്റെ സാന്നിദ്ധ്യത്തിൽ ഭൂതതാൽവാർ ഗീതങ്ങൾ ആലപിക്കപ്പെടുന്നു.

മൂന്നാം ദിവസം

പ്രഭാതത്തിൽ ഭഗവാനെ സിംഹ വാഹനത്തിലും വൈകുന്നേരം യാലി വാഹനത്തിലും (സാങ്കൽപ്പിക മൃഗം) എഴുന്നെള്ളിക്കുന്നു. ഭഗവാന്റെ സാന്നിദ്ധ്യത്തിൽ പേയാൽവാർ ഗീതങ്ങൾ ആലപിക്കപ്പെടുന്നു.

നാലാം ദിവസം

നൻപെരുമാളിനെ ഇരട്ടപ്രഭാ വാഹനത്തിലും വൈകുന്നേരം ഗരുഡവാഹനത്തിലും എഴുന്നെള്ളിക്കുന്നു. ഭഗവാന്റെ സാന്നിദ്ധ്യത്തിൽ തിരുമഴിശൈആൽവാർ ഗീതങ്ങൾ ആലപിക്കപ്പെടുന്നു.

അഞ്ചാം ദിവസം

പ്രഭാതത്തിൽ നൻപെരുമാളിനെ സർപ്പ(ശേഷ) വാഹനത്തിലും, വൈകുന്നേരം ഹനുമന്തവാഹനത്തിലും എഴുന്നെള്ളിക്കുന്നു. നൻപെരുമാളിന്റെ സാന്നിദ്ധ്യത്തിൽ നമ്മൽവാർ ഗീതങ്ങൾ ആലപിക്കപ്പെടുന്നു.

ആറാം ദിവസം

പ്രഭാതത്തിൽ നൻപെരുമാളിനെ ഹംസവാഹനത്തിൽ എഴുന്നെള്ളിക്കുന്നു. മദ്ധ്യാഹ്നത്തിൽ തേങ്ങാവെള്ളം കൊണ്ട് ഭഗവാന് അഭിഷേകം നടത്തുകയും, നൻപെരുമാളിനെ ആനപ്പുറത്ത് എഴുന്നെള്ളിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. ഭഗവാന്റെ സാന്നിദ്ധ്യത്തിൽ നമ്മൽവാർ ഗീതങ്ങൾ ആലപിക്കപ്പെടുകയും ചെയ്യുന്നു.

ഏഴാം ദിവസം

പ്രഭാതത്തിൽ ഭക്തന്മാരെ കണ്ണാടി മന്ദിരത്തിൽ സേവ നടത്താൻ അനുവദിക്കുന്നു. വൈകുന്നേരം നൻപെരുമാൾ ഭഗവതിയോടൊപ്പം തിരുക്കൊട്ടാരം (ധാന്യപ്പുര) സന്ദർശിച്ച് ധാന്യങ്ങളുടെ സൂക്ഷിപ്പ് പരിശോധിക്കുന്ന ഒരു ആചാരമുണ്ട്. പിന്നീട് പ്രഭു ചിത്തിര തെരുവുകളിൽ നഗരപ്രദക്ഷിണം നടത്തുകയും, തായർ സന്നതിയിൽ തിരുമഞ്ജനത്തിനായി എത്തിച്ചേരുകയും ചെയ്യുന്നു. അതിനുശേഷം അർദ്ധരാത്രിയോടെ കണ്ണാടിമന്ദിരത്തിൽ എത്തിച്ചേരുന്നു. ഭഗവാന്റെ സാന്നിദ്ധ്യത്തിൽ തിരുമഴിശൈ ആൽവാർ ഗീതങ്ങൾ ആലപിക്കപ്പെടുന്നു.

ഏട്ടാം ദിവസം

പ്രഭാതത്തിൽ ഭഗവാൻ വെള്ളിക്കുതിരകളെ പൂട്ടിയ രഥത്തിൽ എഴുന്നെള്ളുന്നു. വൈകുന്നേരം ഭഗവാൻ എഴുന്നെള്ളുന്നത് സ്വർണ്ണക്കുതിരകളെ പൂട്ടിയ രഥത്തിലാണ്. ചിത്തിര രഥം സൂക്ഷിച്ചിരിക്കുന്ന അറയുടെ അരികിൽ എഴുന്നെള്ളത്ത് എത്തുമ്പോൾ അതുല്യമായൊരു കാഴ്ച കാണുവാൻ സാധിക്കും. നൻപെരുമാൾ പന്തയക്കുതിരയെപ്പോലെ പായുന്ന ഒരു കുതിരപ്പുറത്ത് ഇരിക്കുന്ന ആ കാഴ്ച്ച. പ്രഭുവിന്റെ സാന്നിദ്ധ്യത്തിൽ തിരുമങ്കൈആൽവാർ ഗീതങ്ങൾ ആലപിക്കപ്പെടുന്നു.

ഒൻപതാം ദിവസം (രഥോൽസവം)

അതിരാവിലെ നൻപെരുമാളിനെ ചിത്തിര രഥത്തിൽ ഇരുത്തി രഥം നാല് ചിത്തിര തെരുവുകളിലേക്കും വലിച്ചുകൊണ്ടുപോകുന്നു. ഇതിനുശേഷം പ്രഭുവിനെ തിരുമഞ്ജനത്തിനായി രേവതി മണ്ഡപത്തിലേക്ക് എഴുന്നെള്ളിക്കുന്നു. സ്വാമിയുടെ സാന്നിദ്ധ്യത്തിൽ തിരുമങ്കൈആൽവാർ ഗീതങ്ങൾ ആലപിക്കപ്പെടുന്നു.

പത്താം ദിവസം (സപ്തവർണ്ണം)

പ്രഭാതത്തിൽ പ്രഭുവിനായി ശന്തനു മണ്ഡപത്തിൽ തിരുമഞ്ജനം നടത്തുന്നു. വൈകുന്നേരത്ത് നൻപെരുമാളിന്റെ ഘോഷയാത്ര വളരെ ശാന്തമായാണ് നടത്തപ്പെടുന്നത്. രാമാനുജ ഗീതങ്ങൾ കേട്ടുകൊണ്ട് ഭഗവാന് ഘോഷയാത്ര നടത്തേണ്ടതു കാരണം വാദ്യഘോഷങ്ങളൊന്നും തന്നെ ഉപയോഗിക്കുകയില്ല. രാമാനുജ ക്ഷേത്രത്തിലെത്തുന്ന നൻപെരുമാളിനെ രാമനുജൻ ഹാർദ്ദമായി സ്വീകരിക്കുന്നു. പിന്നീട് രാമാനുജൻ നൻപെരുമാളിന് കരിക്കിൻ വെള്ളം നേദിക്കുന്നു. ഇതിനു ശേഷം രാമാനുജനും കരിക്കിൻ വെള്ളം നേദിക്കുന്നു.

പതിനൊന്നാം ദിവസം

പ്രഭാതത്തിൽ ഗരുഡ മണ്ഡപത്തിൽ പ്രഭുവിന് തിരുമഞ്ജനം നടത്തുന്നു. വൈകുന്നേരം നൻപെരുമാളിന്റെ ഘോഷയാത്ര പുഷ്പാലംകൃതമായ ഒരു പല്ലക്കിൽ ചിത്തിര തെരുവുകളിൽ നടത്തുന്നു. ഈ ഉൽസവത്തിന്റെ സന്ദേശം ഭഗവാൻ മനുഷ്യരെ മാത്രമല്ല സകല ജീവജാലങ്ങളെയും അനുഗ്രഹിക്കുന്നു എന്നാണ്. ഗജേന്ദ്ര എന്ന് പേരുള്ള ഒരു ആന ദിവസവും ഒരു കുളത്തിൽ നിന്നും താമരപ്പൂവ് പറിച്ചുകൊണ്ടുവന്ന് ഭഗവാന്റെ തൃച്ചേവടികളിൽ അർപ്പിക്കുകയും പ്രത്യേകിച്ച് ആഗ്രഹങ്ങളൊന്നുമില്ലാതെ പ്രാർത്ഥിച്ച് പോകുകയും ചെയ്തിരുന്നു. ഈ ആന ഈ പ്രവൃത്തി ചെയ്തിരുന്നത് പൂർണ്ണമായ അർപ്പണമനോഭാവത്തോടെയാണ്.അതിനാൽ അത് ഭഗവാനോട് പ്രത്യേകമായി ഒന്നും ആവശ്യപ്പെട്ടില്ല. ഭഗവാൻ മഹാവിഷ്ണുവിന് ഈ ആനയെ വലിയ ഇഷ്ടമായിരുന്നു. ദൗർഭാഗ്യം എന്നു പറയട്ടെ ഒരു ദിവസം താമരപ്പൂവു പറിച്ചുകൊണ്ടിരുന്ന ആനയുടെ കാലിൽ ഒരു മുതല കടിച്ചു തൂങ്ങി. വേദന സഹിക്കാൻ കഴിയുന്നതിലും വളരെ കൂടുതലായിരുന്നുവെങ്കിലും, ആനയെ കൂടുതൽ വേദനിപ്പിച്ചത് ഭഗവാന് സേവ ചെയ്യാൻ തനിക്ക് സാധിച്ചില്ലല്ലോ എന്നോർത്താണ്. അത് ഭഗവാനോട് തന്നെ അവിടുത്തെ സേവ തുടർന്നു ചെയ്യാൻ അനുവദിക്കേണമേ എന്ന് കരഞ്ഞ് പ്രാർത്ഥിച്ചു. എന്നാൽ തന്റെ വേദനകളിൽ നിന്നും തന്നെ വിടുവിക്കണേ എന്ന് അത് പ്രാർത്ഥിച്ചില്ല. ഇതുകണ്ട് ഭഗവാൻ ഉടൻ അവിടെ എത്തുകയും, മുതലയുടെ വായിൽ നിന്നും ആനയെ രക്ഷിക്കുകയും ചെയ്തു. ഈ സംഭവത്തിന്റെ ഓർമ്മ പുതുക്കുന്ന ചടങ്ങ് പുണ്യ നദിയായ കാവേരിയിൽ ആചരിക്കുന്നു. ഈ ആഘോഷം നടക്കുന്നത് തമിഴ് മാസമായ ചിത്തിരമാസത്തിലാണ് (ഏപ്രിൽ-മെയ്) ഇത് ഭഗവാന് അർപ്പിക്കുന്ന പുഷ്പങ്ങളുടെ അശുദ്ധിയെല്ലാം നീക്കം ചെയ്യുന്നു.

ഈ ഉൽസവം ആഘോഷിക്കുന്നത് ശ്രീരാമ അവതാരത്തെ ഉദ്ദേശിച്ചുകൊണ്ടാണെങ്കിലും ശ്രീരംഗത്തെ ആഘോഷങ്ങൾ വേറിട്ടുനിൽക്കുന്നു. ആൽവാർമാരിൽ ഒരാളും, ശ്രീരാമന്റെ അനുചാരിയുമായിരുന്ന കുലശേഖര ആൾവാർ രംഗനാഥനുമായി തന്റെ മകളുടെ വിവാഹം നിശ്ചയിച്ചു. ഈ ചടങ്ങ് അർജ്ജുനമണ്ഡപത്തിൽ വച്ചാണ് നടക്കുന്നത്. രംഗനാഥപ്രഭുവിനെയും, ചേരക്കുളവള്ളിനാച്ചിയരെയും (കുലശേഖര ആൾവാറുടെ മകൾ) അടുത്തടുത്ത് എഴുന്നെള്ളിച്ച് ഇരുത്തി രണ്ടു പേർക്കുമായി തിരുമഞ്ജനം നടത്തുന്നു.

തമിഴ് മാസമായ വൈകാശിയിൽ (മെയ്-ജൂൺ) ആണ് ഈ ആഘോഷം നടക്കുന്നത്. വിജയനഗരവംശത്തിൽ അണ്ണപ്പ ഉദയർ എന്ന രാജാവാണ് 1444ൽ വസന്തമണ്ഡപം പണിയിച്ചത്. മല്ലിദേവൻ പുത്തൂർ എന്ന ഗ്രാമം കൂടി വസന്തോൽസവങ്ങൾ നടത്തുന്നതിനായി അദ്ദേഹം നൽകിയത്രേ. വസന്തോൽസവം പൗർണ്ണമിയ്ക്ക് 8 ദിവസങ്ങൾ മുൻപ് ആരംഭിക്കുന്നു. പൗർണ്ണമി ഉൽസവത്തിന്റെ അവസാനം കുതിരയെ പൂട്ടിയ വാഹനത്തിൽ ഭഗവാൻ ചിത്തിര തെരുവുകൾ ചുറ്റുകയും, വസന്തമണ്ഡപത്തിൽ എത്തുകയും ചെയ്യുന്നു. അവിടെവച്ച് തിരുമഞ്ജനം നടക്കുന്നു. ഉൽസവത്തിന്റെ ഒന്നാമത്തെയും ഏഴാമത്തെയും ദിവസം പ്രഭു രണ്ട് ദേവിമാരോടൊപ്പമാണ് വസന്തമണ്ഡപത്തിൽ എഴുന്നെള്ളി എത്തുന്നത്. ബാക്കി ദിവസങ്ങളിലെല്ലാം ഭഗവാൻ മാത്രമാണ് വസന്തമണ്ഡപത്തിലേക്ക് എഴുന്നെള്ളുന്നത്.ഭഗവാൻ ശ്രീകോവിലിലേക്ക് തിരിച്ചെഴുന്നെള്ളുന്ന സമയത്ത് കമ്പാർ മണ്ഡപവും സന്ദർശിക്കുന്നു. എല്ലാ ദിവസവും ആൾവാർ ഗീതങ്ങൾ ഭഗവാന്റെ തിരുമുൻപിൽ ആലപിക്കപ്പെടുന്നു. രംഗനായകി ക്ഷേത്രത്തിലും വസന്തോൽസവം ആഘോഷിക്കപ്പെടുന്നു.

2
worship1
4
1st
2nd
3rd
4th
5th
6th
8th
10th